EPISODE 2 DI KO NA KAYA SA GUSALING ITO
Ilang araw na ako rito sa silong.
Parang pagpapahinga.
Hindi ligtas ang mundo. Dito nasira ang buhay ko.
Hindi ko pa alam, pero wala pang isang linggo,
ito na ang magiging pinakadelikadong lugar sa Washington Heights.
-Luis. -Uy! Buhay ka!
Walang tubig.
-Seryoso? -Oo, na naman.
Ano?
Gideon, Luis. Alam ko ang karapatan ko, lintik ka.
Ilegal na gambalain mo ang basura ko pati ang tubig ko.
Gusto mo ba akong makita? Halika't magmanu-mano tayo.
'Di katanggap-tanggap 'to.
Grabe, Luis. Gaano ba kalaki ang utang mo?
May pinupunto lang siya.
Oo, ilegal ang pagtira namin.
'Wag mong alalahanin ang pera. May ipapakilala ako.
Baka may trabaho siya para sa 'yo. Ayan na siya!
-Hello, pogi. -Joy!
-Dapat makilala mo si Dolores. -Okey, pero
may empanada emergency ako. Kailangan ko ng Guava and Cheese
-para sa blood sugar ko. -Gusto mo, Persimmon and Gouda na lang?
Bago 'yon.
-Mas gusto ko ang nakasanayan. -Sigurado ka?
Good-da ang Gouda.
Nakakatawa talaga siya.
Dolores,
marami akong nabalitaan sa 'yo.
May-ari si Joy ng laundromat sa malapit
nang ilang taon na nga ba?
Siyam, sa lugar na ito.
'Yong half-sister ko sa Uptown Lucky Nail
sa Broadway, 14 taon na siya roon.
Lucky Nail? Salon ba 'yon?
Oo. Mga negosyante kami, self-made.
Anong klase ng salon?
Nails, facials, waxing, massages,
-mga ganoon. -Kailangan niya ba ng makakatulong?
Joy, siya ang pinakamahusay na masahista.
'Di ko mailingon ang ulo ko.
May tensiyon sa leeg ko.
Ipakikilala kita kay Bridget.
Gusto ko 'yan.
Nakakayamot siya, pero matututo ka. At saka, hindi niya 'yon kasalanan.
Nakuha ko lahat ng pagmamahal.
Gusto ko 'yan, salamat. Kailan kaya puwede?
-Ngayon na. -Oo, ngayon.
Ngayon.
-Nang ganito? -Oo.
'Di ko alam. Tingnan mo naman ang itsura ko, pare.
-Magsaya ka. Sige na. -'Wag mo akong itulak.
Sandali lang. Aayusin ko lang 'to. Okey.
Pabor lang, ha? 'Wag mong babanggitin ang nakaraan mo kay Bridget.
Napakaseryoso niya kasi, parang dalawang beses lang nakakadumi.
-Pasensiya ka na. -Hindi, ang sarap nga, e.
Ang bayad namin, $12 kada oras.
-Lintik. Hindi kaya. -Manahimik ka.
-Bumalik ka na sa labahan. -Nagbabayad ka ng $15 kada oras.
-Ilang taon ang karanasan mo? -Labing-anim.
Okey, $14 kada oras.
Ikaw magdala ng sarili mong mesa.
Matapat kami rito. Walang peekaboos at salsal dito.
Ano ang peekaboo?
Kilala kita.
Maligayang pagbabalik.
Marcie Lugo. Naaalala mo ako?
Hindi.
Ayos lang. Sikat ka noon. Parang wala lang ako noon.
-Masaya akong makita ka ulit. -Di siguro naging maayos sa kulungan.
-Tarantada. -Kasi,
sino'ng nakukulong ng 15 taon dahil sa pagkakaroon ng droga?
Pagkakaroon pero ibebenta, at pag-atake sa pulis.
Maligayang pagbabalik.
Good luck.
-Magaling siya, sabi mo. -Magaling nga siya.
Umuungol ka na parang pusang nag-iinit
at hindi pa 'yon nangyari sa buong miserable at sexist mong buhay.
Makinig ka.
Ma'am, ako na ang maglalampaso rito hanggang sa kumintab at gagawin ko lahat.
-Gusto ko lang ng… -Pasensiya na.
Hindi kami hiring.
-Lintik ka, Bridget. -Ikaw ang lintik.
-'Di ako makapaniwala… -Ano? Nagdala ka ng taong…
-'Di ko gustong… -Ano ba kasing iniisip ko?
Walang salon ang tatanggap sa akin.
Tatlong semestre lang ng kolehiyo ang nasa résumé ko
at isang buwang trabaho sa Froyo machine sa Tasti-D noong '97.
-Dolores. -Ang bruhang ito.
Lakad tayo?
-Sige. -Hinayupak.
Hihingi ako ng tawad. May mga kaibigan ako na ganiyan din. Hindi dapat ikahiya.
Mahirap makahanap ng trabaho kapag matagal kang nawala.
Kaya kung naghahanap ka, may iaalok ako. At, pasensiya na ulit…
Sinadya mo ba 'yon? Para alukin mo ako ng kalahati?
Mas mataas ang bayad.
At kailangan ko ng bagong salesman. Saleswoman.
Sa pagbebenta.
-Ano'ng ibinebenta mo? -Cannabis, di 'yong matindi.
May negosyo ako ng pagtitinda
ng mga pakete sa mga bata. Pero puwede akong tulungan ng bebot
para makapagbenta sa mga bagong white na nanay rito.
Ginagamit na pampatulog.
Nag-print pa nga ako ng cute logo stickers para mas maging palaban. Tingnan mo.
Nawala ang isang dekada't kalahati ko habang pinapaunlad mo ang sarili mo.
Ibang mundo 'to kaysa noon sa negosyo ni Dominic.
Alam mo kung nasaan siya?
Si Dominic? Walang nakakaalam. Baka nakuha siya ng Feds.
-Talaga ba? -Lahat may teorya noong una.
"Nasa Dominican siya." "Nadakip siya sa Miami." "Nagbebenta siya ng Avon."
Narinig ko rin 'yan, pero may kilala ka ba na may alam kung nasaan siya?
Alam mo,
hayaan mo na siya. Ikaw naman ngayon.
'Di ko na 'yan ginagawa ngayon. Pero salamat sa alok mo.
Hindi na bumibili sa akin si Luis.
Pero 'pag nagbago ang isip mo,
nandito lang ako.
'Yon lang ba ang pagpipilian?
Ang magbenta ulit ng weed?
Welcome sa Empanada Loca. May espesyal kaming…
Hello. Hi. Ako ulit.
-Wag mong masamain, pero ang pangit mo. -Talaga?
Puwes, wala kasi akong pera, walang mahanap na trabaho,
at nakahiga sa kama kung saan may namatay kaya ang pangit kong tingnan, salamat.
Okey. Pasensiya na.
Tingin ko, matagal pa ako rito.
Kaya dapat sigurong magpanggap tayong okey tayo.
Hindi naman kita hindi gusto.
Naaalala ko ang nanay ko.
Lintik. Ano? Diyos ko.
Ganoon ba katagal akong nakulong?
Hindi, limang beses siyang pumasok, tapos, nahihirapan paglabas.
Naintindihan niya na.
Nasaan siya ngayon?
-Di 'yan ang punto. -Nasa loob ulit?
Hindi. Negatibo ang ganiyang pag-iisip at 'di makakatulong. Pero ako, oo.
Alamin mo ang gusto mo, isulat mo, tapos, gumawa ka ng plano.
At pagsikapan mo araw-araw.
Saan 'yan galing? Kay Oprah?
Alam mo ang kailangan?
Vision board.
Ano? Trabaho ang kailangan ko.
Ang tawag diyan, manifestation.
Bantayan mo muna 'to. Babalik ako.
ORAS PARA MAGPAHINGA
Sa Hudson 'yong tatlong semestre ko.
Gaga.
Makukumpleto na.
Okey.
Ako kasi, collage lang ng mga baby daddy. Ikaw, may pangarap.
Ladies.
Ano 'to? Nagtatrabaho kayo?
Vision board ni D.
Basta para kay Dolores.
'Yan siya na nagmamasahe para pambayad sa college degree niya
sa Marine Biology, at pagbili ng bahay sa Hackensack.
-Hoboken. -Parehas lang.
Kumusta si Bridget?
Kalimutan mo na. Nalaman niyang galing akong bilangguan.
Balik ulit sa simula.
Nellie, may gum ka ba?
PAGMAMASAHE NI MAGIC HANDS DOLORES
Dito mo gawin, D.
Paano 'pag may nakakita?
'Yon nga, e. Business 101.
-Wala akong lisensiya. -Wala sa kanila yon.
Nasa New York ka. Ang gusto lang nila, mas mura 'yong iyo.
Sasagutin ko lang ito. Nellie, ikaw muna rito, ha?
NASA ILALIM NG EMPANADA LOCA 20 DOLYAR
Tao po. Hello?
-Hi. -Hi.
Ang sabi ni Nellie,
kalahating oras, 20 dolyar?
Ikaw 'yong kalilipat lang sa ikatlong palapag?
-Oo. -Ikinuwento ka sa akin ni Nellie.
-Caleb Sweetzer. -Pasensiya na, ano?
Sweetzer. S-W double E T-Z-E-R. Sweetzer.
Caleb Sweetzer. Masaya akong makilala ka. Dolores Roach, R-O-A-C-H.
-Roach? -Rocha talaga dapat,
kaso binago ng tatay ko para magtunog Caucasian. Kawawa.
Oo, naiintindihan ko.
Okey, sige,
sundan mo ako.
-Diyan… Okey. -Oo, dito.
-Maupo ka. -Sa kama mismo?
Oo, kasi nasa tindahan ang mesa ko
kaya kama muna ngayon. Pero,
matibay naman ito at malinis ang sapin ng kama.
Talaga ba? Sige.
Puwede ka ring maghubad depende kung saan ka komportable.
-Oo. -Okey lang kahit hindi. Di kailangan.
Kakailanganin mo ang likod ko, di ba?
Mismo.
Kasi mamasahihin mo rin ang likod ko.
Kuha mo? Lol.
Pambihira.
-May iba pa bang tao? -Wala na, kasi…
Kasi itong mga
lumang tubo sa New York, 'di ba?
Kaya, okey na 'yan.
Ito ay…
Ayan.
Okey.
-May mga allergy ka? -Sa Penicillin lang.
Okey, wala 'yon dito.
-Okey lang ba? -Oo.
Ang sarap lang mahawakan.
Nakakatakot kasi ang mga lalaki sa mga app dito.
Paano ka nakakaligtas sa sadistang sex sa lalaking alam mong nanakawan ka?
Dapat umalis ako nang sabihin ng may-aring libre ang dalawang buwan. Desperado siya
na tumira ako sa lintik na lugar na 'to.
-'Wag mag-alangang pagaanin ang loob ko. -Nakakatukso.
Kalma.
Okey. At para sa 'yo ito.
Wow. Hindi. Higit 'to sa singil ko.
Oo, tip ang tawag diyan.
Loka. Kita tayo ulit.
Napakasaya ko sa kinita kong barya sa buong buhay ko.
At sa buong linggong 'yon…
Sabi ni Caleb Sweetzer, magaling ka raw.
…nagsibabaan na ang mga tao.
Ipinagsasabi 'to ng mga tao. May ilan,
mga isang dosenang tao, ang mga kliyente ko raw.
Totoo nga ang manifestation.
At patuloy kong binibigyan ng pera si Luis para sa may-ari, pero ayaw kunin.
Inihahanda ko kung sakaling may aberya, na siyang mangyayari.
Pero sa maikli at magandang sandali, nagsimula akong maging positibo.
Hindi. Matagumpay ang pakiramdam ko.
-Parang spa rito. -'Di ba?
Di ako makapaniwalang may ganito ang lola mo.
May nakiktia siyasa QVC, tapos, bibilhin niya
sa bawat sukat at kulay. Sobra na rin.
Marami siguro siyang pera.
Hindi. Nagbubukas lang siya ng mga card kay Russell Simmons at Suze Orman.
'Di ko siya mapigilan sa mga nagpapasaya sa kaniya.
Ayokong kunin 'yon sa kaniya.
Pagbili ang nagpapasaya sa kaniya. 'Di niya malalamang nawawala ang ilan.
Salamat, Nellie. Salamat.
Puwede ba kitang bayaran gamit ang isang mensahe?
Sa deathbed na 'to?
Ikaw na lang kaya.
Magaling talaga ako.
Alam mo ba ang nangyayari pag sira na ang mga bato?
-Hindi. -Sinabi ko kay Luis
na ibili ng adult diapers ang tatay niya,
pero, inalagaan ko lang ang lola ko mula 12 ako.
Hindi niya 'yan sinabi.
Marami na ang nagpupunta sa 'yo. Kailangang totohanin mo na.
Gumawa ka ng plano at pagsikapan mo araw-araw.
-Ganoon na nga. -Hindi,
kailangan mo ng tunay na mesa.
Mahal 'yon.
Kailangan mong gumastos para kumita.
Magpundar ka.
Salamat.
-Kailangan mo ng tulong papasok? -Naku, salamat.
-Ako si Dolores. -Jeremiah.
-Masayang makilala ka. -Ako rin.
Mga kobre-kama.
Ayos ka lang?
Oo.
Nandito pa si Ariel noon.
Si Mr. Batista.
-Kilala mo ang tatay ni Luis? -Oo.
'Pag nagdadala ka ng mga supply sa iisang lokasyon
nang ilang dekada, parang kasama mo na ang tao sa buhay.
Tutulungan kita.
-Ayan. -Tingnan mo!
Higpitan natin.
Ilagay natin nang ganiyan.
-Ganito? -Oo.
Ayos.
Ang ganda niya. At nabayaran ko gamit ang magic hands.
-Salamat. Pakitanggap. -Hindi na.
Pakiramdam ko, kakailanganin mo 'yan sa mga susunod.
Ano?
Bago namatay si Ariel,
pinabantayan niya sa akin ang anak niya.
Ang anak niyang nasa 30 na?
Oo, ang anak na gumagawa ng empanadang lasang sashimi,
na siyang duda na ang lugar na ito
ay nagiging…
Pare-pareho ang dinadala ko araw-araw.
Maraming pagkain na 'yon ang nasa basurahan gabi-gabi.
Hindi ko na kaya.
Teka lang, Jeremiah.
May magagawa ba ako?
Maging alerto ka. 'Di ko sinasabing may mali,
pero 'di ko rin sinasabing wala.
'Di ko alam kung naiintindihan ko…
Nandito ka sa negosyo ko, okey?
Gusto ko lang mabuhay.
Sa akin ang negosyong 'to, kaya may karapatan ako rito.
May pruweba ako. Pruweba na ginugulo mo ako.
Halos dalawang oras ako sa tren at nakipag-usap nang manu-mano
'di ba? Hindi pangugulo 'yon, pagsisikap 'yon.
Ibaba mo ang kutsilyo. Diyos ko naman.
Susunod ako. Wala na. 'Di ko naman 'yan kailangan.
Para malinaw, may pagpipilian ka. Pumayag ka sa buy-out,
o magbayad nang pinakamababa
para sa mga 'di mo nabayaran hanggang Biyernes,
kung hindi, magpapadala ako ng eviction papers sa Lunes.
-Eviction papers? -Tatlong buwan na. Ayoko na!
Alam mo, 'di pa ako tapos. Lintik ka. Tarantado ka. Ginugulo mo ako.
-Ganoon nga. -Galit ka lagi at nagbabanta
mula noong magpakilala ako. At nakadroga ka, at ngayon,
may pokpok kang kasama.
-Ikaw ba 'yon? -Hindi.
-Pasensiya na, sex worker. -Hindi.
Siya ang pinakamagaling na masahista sa Tri-state area.
-Pagsalitain mo ako. -Wala akong pakialam sa ginagawa mo,
pero ilegal ang negosyo mo sa isang ilegal na lugar.
Okey lang, ako na. Alam mo ba? Pamilya ko siya.
At 35 taon nang nandito ang pamilya ko, okey?
Sa 35 taon, ang lugar na ito ay pangit, delikado, at marumi.
Maaaring gusto 'yon ng pinalitan ko,
pero kailangan na magdala ako ng mga taong may mataas na pamumuhay.
-May responsabilidad ako sa kanila. -Sino ba sila?
-Mga puti? -Wala 'tong kinalaman sa lahi.
-Naririnig mo ba ang sarili mo? -Turuan mo ako, Mr. Rainbow Coalition.
Nagpaupa ako sa mag-asawang Black at sa totoo, medyo racist.
-Ang lintik na 'to. -Tingin mo, di makakabayad ang minorities.
Racist ka rin.
-Naririnig mo ba ang sarili mo? -Magkita tayo sa korte.
Siguraduhin mong batak ka no'n.
-Tawagan mo lang ako. -Sandali.
Ako naman.
May pera ako.
-Na ganoon kalaki? -Oo, may pera ako.
-Siyempre, mayroon. Saan? -Sa baba.
-Sasama ako. -'Di na kailangan.
'Di ako magbibilang ng pera nang ganito.
Sige na. Dito ka lang,
bantayan mo ang tindahan, okey na. Ano nga ang pangalan mo?
-Pearlman. -Mr. Pearlman, bumaba na tayo.
Alam mo na, aayusin natin ang lahat.
Tabula rasa.
Okey ka lang?
-Pambihira! -Lintik.
Dapat siguro'y ipagawa na ang lumang mga hagdan.
-Ikamamatay ko ang gusaling 'to. -Heto na.
Nandito.
Nagmamasahe ka talaga?
-Ang gandang lila. -Salamat. Bago 'yan.
Kararating lang. Heto na.
-Pakibilang mo nga. -Okey, sige.
'Di pa ako namamasahe.
Dati pala…
Sinusubukan ng dati kong asawa. Pero hindi pampropesyonal.
Ayaw kitang tawaging propesyonal kasi ilegal ito.
Alam mong pinakamagaling ako, di ba?
-Ano? -Kaya tinatawag akong "Magic."
'Di ako nagdududa.
Okey, $541 muna, Mr. Pearlman.
-$541? -Oo.
Ano ang silbi nito?
Pang-downpayment? Magkano na ba ang renta?
Walo sa itaas, at tatlo rito.
-Okey, kaya daan lang… -Hindi, libo, sweetheart.
-Labing-isang libo para sa buwang 'to? -Tama.
Dati, $650 ang bayad sa dalawahang kuwartong malapit dito.
Kailan, 20 taon na?
Mga ganoon nga. Mali ang estima ko sa inflation. Pero, magagawan ng paraan.
Bakit di na lang natin tawaging isang stay of execution. Puwede?
Pakiusap, Mr. Pearlman.
Okey.
May isang linggo ka pa.
Malambot ang puso ko sa mga gaya mo.
-Salamat. -Pagkatapos no'n,
-hindi na ako mabait. -Naiintindihan ko.
-Salamat. -At sasabihin ko
-kay Cheech sa itaas… -Pasensiya na.
…na babalik ako matapos ang isang linggo dala ang kontrata.
Imposibleng makahanap ako ng ganoong pera.
Kung may ibang pagpipilian.
…salamat, Mr. Pearlman.
-'Wag mong gawin 'yan. -Parang bato ang balikat mo.
Nagdyi-gym ako. Wala na ang dati kong asawa.
Hindi 'yan muscle. Tensiyon 'yan.
Mayroon kang parang malaking lamig dito. Nararamdaman mo?
Ilang linggo na 'yan. 'Di ko nga mailingon ang leeg ko.
Ano?
Mahiga ka.
Isang karangalan na ikaw ang mauna sa mesang ito.
-Para sa masahe? -Kung may tinapay ako,
ibabahagi ko sa iyo. Pero, mas nakakabusog ang gagawin ko. Seryoso.
Pangako.
-Okey. -Okey?
Kaya,
puwede kang maghubad kung gusto at magsisimula na ako.
-Insenso ba 'yan? -Kandila ito. Amoy niyog.
Okey.
Handa na.
Tumalikod ka para mamasahe ang likod mo.
-Ang likod ko? -Nandoon ang lamig.
Hindi mo mailingon ang leeg…
Sige.
Tingin ng lintik na 'to, iha-hand job ko siya.
Kung komportable ka, tatanggalin ko ito.
Okey, Mr. Pearlman.
Alam mo? Bago tayo kumilos,
wala akong laban sa iyo at sa asawa mo.
Mga imigrante rin ang lolo't lola ko. Nagtatrabaho kami ng buong pamilya.
Hindi ako mayaman at halimaw sa rich real estate.
Okey.
'Di ko alam. Ang kinaaayawan ko sa social justice na ito
ay binabalewala ang kritikal na katotohanan tungkol sa tao.
Ang pangangailangang manalo.
Hindi 'to racism, okey? Hindi rin klasismo. Hindi rin
kapitalismo. Darwinismo ito.
Kung gusto mong mabuhay, magbayad ka ng renta
gaya ng isang matinong nakatatanda. 'Di ko kasalanan kung di mo alam.
Hindi mo kailangang magpaliwanag, Mr. Pearlman.
Ikinalulungkot ko, totoo. Kasi naman,
itong bigat ng trabaho ko,
alam mo 'yon?
Pero matalino kang babae.
'Di ka pa matanda, mukhang maayos pa naman ang lahat.
Magtatagumpay ka rin.
Kailan ko makikita
ang nagagawa ng magic hands na 'to?
Ayokong bawiin ang isang linggo na ibinigay ko sa iyo.
Hindi ka na makakapag-empake
bago ka bumalik kung saan ka man nanggaling.
Matapos ang linggong 'to, babalik ang lintik na ito
at wala na akong mapupuntahan.
Pero heto siya.
Nasa mga kamay ko, sinasabi ang "walang sapat na espasyo,"
"Darwin" at iba pa.
Na para bang pagsubok.
Napakatanga.
Kailangang mabali ang C2 o C1 para makapatay.
'Yon ang itinuro ni Tabitha.
Kung nag-iisa ka, dapat alam mong protektahan ang sarili mo.
Ang C2 o ang C1.
Gagawin ko kung kailangan.
Nanunukso ka ba? Nagmamadali ako.
Ano 'yon?
Wala nang atrasan.
Ang pagsasalin ng subtitle ay ginawa ni R Seb
Mapanlikhang Superbisor Maribeth Pierce